Peoples News : काली कालको ३०० वर्ष पछि, सम्राट विक्रमादित्य मलावको जन्म १०१ ईसा पूर्वमा भएको थियो। उनले १०० वर्ष शासन गरे । विक्रमादित्य मलाव येशू ख्रीष्टका समकालीन थिए र त्यस समयमा उनको शासन अरबसम्म फैलिएको थियो । विक्रमादित्य मलावको विवरण पनि प्राचीन अरब साहित्यमा पाइन्छ । नौ रत्नको परम्परा उहाँबाट सुरु हुन्छ । विक्रमादित्य मालव त्यस कालमा महान व्यक्तित्व र शक्तिका प्रतीक थिए । विक्रमादित्यको शासन अरब र इजिप्टसम्म फैलिएको थियो र विश्वभरका मानिसहरू उनको नामसँग परिचित थिए । विक्रमादित्य भारतको प्राचीन शहर उज्जैनीको सिंहासनमा बसेका थिए । विक्रमादित्य मालव आफ्नो ज्ञान, बहादुरी र उदारता को लागी प्रसिद्ध थिए जसको दरबारमा नवरत्न बस्थे । भनिन्छ विक्रमादित्य धेरै बहादुर थिए र उनले शकहरुलाई परास्त गरेका थिए ।
विक्रम संवतको सुरुवात उज्जैनका राजा विक्रमादित्य मालवले गरेको मान्ने देशमा धेरै विद्वानहरू छन । यस अनुसार विक्रमादित्य मालवले विक्रम संवत् ३०४४ काली अर्थात् ५७ ईसापूर्वमा शासन गरेका थिए । नेपाली वंशका अनुसार उज्जैनका राजा विक्रमादित्य मलाव नेपालका राजा अंशुवर्मन (इ.पू. १ शताब्दी) को समयमा नेपाल आएको उल्लेख छ । भारत, पाकिस्तान, अफगानिस्तान, ताजिकिस्तान, उज्वेकिस्तान, कजाकिस्तान, टर्की, अफ्रिका, साउदी अरेबिया, नेपाल, थाइल्याण्ड, इन्डोनेसिया, कम्बोडिया, श्रीलंका, चीनको ठूलो भूभाग, यी सबै भूभागहरू विश्वको प्रमुख भूभागमा मात्र नभएर यो सम्राट विक्रमादित्य मलावले पनि रोमन राजाहरुलाई हराएर विश्व जितेका थिए ।
यो रुम्देशाधिपति शाकेश्वर जितवा । : अर्थः उनले रोमन राजाहरू र शक राजाहरूलाई जितेका थिए। कुल ढछ देशहरू जित्नुहोस् । आज भारतमा प्रजातन्त्र छ, तर भारतमा शान्ति छैन, तर यो लोकतन्त्रको जग बसाल्ने सुरुवात महान् राजा विक्रमादित्यले नै गरेका थिए । जनताले विक्रमादित्यको सेनाको कमाण्डर रोजे ।
जनताले निर्वाचित र जनताले अभिषेक गरेका विशप हुनुहुन्थ्यो, न्यायाधीश हुनुहुन्थ्यो । आजको समयमा अमेरिका र रुसका राष्ट्रपतिको शक्ति महाराज विक्रमादित्य मालवको सेनापतिमा पनि त्यही शक्ति थियो । तर सबैले विक्रमलाई आफ्नो परम नायक पनि ठाने । महाराज विक्रमले पनि आफूलाई शासक नभई जनताको सेवक मात्र घोषणा गरेका थिए ।
महाराज विक्रम धेरै बहादुर र परोपकारी व्यक्ति थिए । सुङ्ग वंश पछि, शकहरूले पञ्जाब हुँदै भारतलाई ध्वस्त पारेका थिए, तर वीर विक्रमले यी शकहरूलाई पञ्जाब हुँदै फर्काए । पुष्यमित्र शुंगको मृत्युपछि महाराज विक्रमले असंगठित र शंकाको शिकार बनेका भारतीयहरूलाई जीवन मन्त्र दिएर विजयको शंख फुकाएर सम्पूर्ण भारतलाई व्यवस्थित गर्नुभयो । महाराजा वीर विक्रम भुइँमा सुत्ने र नास्ता लिने र योग शक्तिले मात्र आफ्नो शरीरलाई वज्रजस्तै बलियो राख्थे। महान सनातन राष्ट्रको स्थापना गरेर सनातन धर्मलाई पुनः जागृत गर्नुभयो ।
महाभारत युद्धपछि वैदिक धर्मको दियो झण्डै निभ्यो, झिलिमिली मात्र बाँकी थियो । यो युद्धपछि भारतको वीरता, कला, साहित्य, संस्कृति सबै धुलोमा परिणत भयो । एक समय आयो जब सबै भारतीय “अहिंसा परमोधर्म“ को धुन बजाउँदै थिए । देश विदेशबाट आक्रमण भयो र हामी अहिंसामा स्तब्ध भएर बस्यौं, भारतमा सत्य सनातन धर्मको सूर्य अस्ताउन लागेको थियो । विदेशी आशंका, हुन र कुषाण शासकहरूको आक्रमणका कारण जनता दुखी थिए । यस्तो विपत्तिको घडीमा जनताका रक्षक, सत्य र धर्मका उपदेशक ‘धर्म गौ ब्राह्मण हितार्थाय’ कथालाई साकार पार्ने वीर विक्रम मालवको जन्म भएको हो ।
जाभा र सुमात्रासम्मका टाढाका देशहरूमा आफ्ना सेनापतिहरू नियुक्त गरेको तथ्यबाट उनको बहादुरीको अनुमान लगाउन सकिन्छ । उत्तर–पश्चिमी शकहरूलाई अपमानित गर्न महाराजा विक्रम र शकहरू बीच मुल्तान नजिकै जगरूर नामक ठाउँमा भयानक युद्ध भयो । शकहरूले विशेष गरी उत्तरपश्चिमी राज्य राजपुतानामा विनाश मच्चाएका थिए । मुल्तानमा विक्रमको सेनासँग पराजित भएपछि, शकहरू जंगलमा भागे, त्यसपछि उनीहरूले फेरि कहिल्यै आँखा उठाउने आँट गरेनन्, तर तिनीहरूका छोराछोरीहरू पक्कै आउँछन ् ।
विक्रमादित्यको जमानाको सिक्कामा “जय मालवण“ लेखिएको थियो । विक्रमादित्यको मातृभूमिप्रतिको मायाको यो भन्दा राम्रो उदाहरण के हुन सक्छ ? सिक्कामा आफ्नो नाम लेख्नुको सट्टा मातृभूमिको नाम दिए । आज हाम्रो सनातन संस्कृति विक्रमादित्य मालवको कारणले मात्र अस्तित्वमा छ । अशोक मौर्यले बुद्ध धर्म ग्रहण गरी बुद्ध बनेर २५ वर्ष शासन गरे । त्यतिबेला भारतमा सनातन धर्म लगभग समाप्त भइसकेको थियो । जब रामायण र महाभारत जस्ता ग्रन्थहरू हराए, महाराज विक्रमले तिनीहरूलाई पुनः पत्ता लगाए र स्थापित गरे । विष्णु र शिवका मन्दिर बनाएर सनातन धर्म बचाए । विक्रमादित्य मालवका ९ रत्न मध्येका एक कालिदासले अभिज्ञान शकुन्तलम लेखेका थिए, भारतको इतिहास छ, नत्र भारतको इतिहास के हो, हामीले भगवान् कृष्ण र रामलाई मात्र गुमायौँ । उहाँकै कारणले आज सनातन धर्म जीवित छ, हाम्रो संस्कृति जीवित छ ।
महाराज विक्रमादित्य मालवले धर्मको रक्षा मात्र गरेनन्, देशलाई आर्थिक रूपमा पनि सुनको चरा बनाए, उनको शासनलाई भारतको स्वर्ण नियम भनिन्छ । विक्रमादित्य मालवको पालामा विदेशी व्यापारीहरूले सुनको तौलमा भारतीय कपडा किन्ने गर्दथे । भारतमा यति धेरै सुन आइपुगेको थियो कि विक्रमादित्य र मालवको शासनकालमा सुनका सिक्का जारी हुन्थ्यो । विक्रमादित्य मालवको पालामा न्याय पाउनका लागि कयौं पटक देवताहरू (उच्च ज्ञानी व्यक्तिहरू) पनि उहाँकहाँ आउने गर्दथे, शास्त्र अनुसार प्रत्येक नियम बनाइएको थियो । न्याय र शासन सबै धर्मशास्त्रको नियममा आधारित थियो । विक्रमादित्य मालवको अवधि भगवान श्री रामको शासन पछिको उत्कृष्ट मानिन्छ, जहाँ मानिसहरू धनी र धार्मिक थिए ।
महान सम्राट विक्रमले रोमन शासक जुलियस सिजरलाई पनि पराजित गरेका थिए, उनलाई बन्धक बनाएर उज्जैनको सडकमा परेड गरेका थिए र पछि रिहा भएका थिए । विक्रमादित्यको शासनकालमा विश्वभरका ज्योतिर्लिङ्गका स्थानहरुको जीर्णोद्धार गरिएको थियो । क्यान्सरको उष्ण कटिबन्धमा निर्मित ज्योतिर्लिङ्गहरू मध्ये प्रमुख थिए मुक्तेश्वर, गुजरातको सोमनाथ, उज्जैनको महाकालेश्वर र काशीका विश्वनाथ बाबा । ज्ञण्ड शिवलिङ्गहरू क्यान्सर ट्रपिक वरिपरि गणना गरिएको छ । विक्रमादित्य मालवले नेपालको पशुपतिनाथ, केदारनाथ र बद्रीनाथ मन्दिरको पुनर्निर्माण गरे ।
यी मन्दिरहरू निर्माण गर्न उनले मौसमविद्, खगोलविद् र वास्तुविद्को पूर्ण सहयोग लिए । विक्रमादित्य मालवको समयमा ज्योतिषाचार्य मिहिर महाकवि कालिदास थिए । विक्रमादित्य एउटा उदाहरण मात्र हो, भारतको प्राचीन विगत यस्तै वीरताले भरिएको छ । यी वीर प्रेरणाहरू विदेशी शासकहरूले भारतमा निरन्तर राज्य शासनको बाबजुद निरन्तर भारतीय संघर्षको लागि जिम्मेवार छन् । हामी सबैले यस महान् सम्राटबाट प्रेरणा लिएर राष्ट्र र धर्मको रक्षामा क्रियाशील भई आफ्नो गौरवशाली इतिहास जान्नुपर्दछ ।